De verplichte AOV, hoe zit het ermee?

Image

De verplichte AOV, hoe zit het ermee?

Er komt een verplichte AOV, maar wanneer? En is die voor alle zzp’ers? En waarom moeten ZZP’ers verplicht een AOV afsluiten? Hoe was het ook alweer? 
 
De verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) is onderdeel van het pensioenakkoord en moet zelfstandigen beschermen tegen inkomensverlies bij ziekte of een ongeluk. Daarom ligt er een wetsvoorstel Wet basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ), die ervoor moet zorgen dat elke zelfstandige tot aan de AOW-leeftijd verzekerd is. 

Waarom komt er een verplichte AOV

Momenteel is een groot deel van de zelfstandigen niet verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid. Sommigen vinden een verzekering overbodig of te duur, terwijl anderen zich door hun leeftijd, medische aandoeningen of medische geschiedenis niet kunnen verzekeren. Bij langdurige arbeidsongeschiktheid lopen zij het risico in de financiële problemen te komen. De overheid wil met deze regeling voorkomen dat zelfstandigen zonder inkomen komen te zitten en aangewezen zijn op de bijstand.

Hoe ziet het voorstel er nu uit?

  • De premie de verplichte AOV wordt 5,4%* van je inkomen tot max. ca. € 171* per maand.
  • De uitkering is 70% van de winst uit onderneming vóór arbeidsongeschiktheid. En de uitkering is maximaal het wettelijk minimumloon.
  • Bij ziekte ontvang je max. 70% van het inkomen dat je verdiende voordat je arbeidsongeschikt werd, tot 100% van het minimumloon.
  • De wachttijd voor het ontvangen van een uitkering is 2 jaar.
  • Als je nog wel iets kunt doen, en je kunt met gangbare arbeid minstens het wettelijk minimumloon per maand verdienen, dan heb je geen recht op een uitkering. Dit wordt door Het UWV bepaald.  

Voor wie is de verplichte AOV?

Als je naast je ondernemerschap ook in loondienst werkt ben je via je werkgever verzekerd tegen arbeidsongeschiktheid. Verdien je in dat geval minstens het minimumloon dan hoef je geen AOV af te sluiten.
 
Als je al een AOV hebt, hoef je in sommige gevallen ook niet mee te doen met de verplichte AOV:
  • Zelfstandigen die vóór een vastgestelde peildatum al een passende AOV hebben, hoeven niet mee te doen. Wanneer de peildatum is, is onbekend.
  • De opt-out betekent dat je niet hoeft mee te doen, als je kunt aantonen dat je zelf een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) hebt die voldoet aan de eisen. Deze eisen zijn nog onbekend.

Hoe staat het ervoor

  • In september 2025 heeft het kabinet een nieuwe versie van het wetsvoorstel voor advies naar de Raad van State gestuurd. In december 2025 heeft de Raad van State aan de minister geadviseerd het wetsvoorstel NIET aan de Tweede Kamer te sturen. De Raad vindt het voorstel in de huidige vorm niet goed uitvoerbaar en geeft aan dat de beoogde doelen onvoldoende bereikt worden. 
  • De uitkering zou pas starten na twee jaar arbeidsongeschiktheid. Daardoor heeft een aanzienlijk deel van de zelfstandigen in de eerste jaren geen inkomen uit deze regeling. Daarmee dient het voorstel niet het oorspronkelijke doel van een effectief vangnet zijn voor zzp’ers.
  • De uitvoering door UWV en Belastingdienst wordt zeer complex. De Raad twijfelt of de regeling in de praktijk goed uitvoerbaar is.
In het coalitieakkoord van januari 2026 hebben de partners afgesproken “de behandeling van de wet Basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen (BAZ) met de mogelijkheid om privaat te verzekeren (opt out), zoals afgesproken in het pensioenakkoord, voort te zetten.”
 
Dat neemt niet weg dat het nieuwe kabinet iets zal moeten met de opmerkingen van de Raad van State, die zich afvraagt of de BAZ daadwerkelijk zorgt voor betere inkomenszekerheid voor zelfstandigen. 

Waarom wachten tot 2030 geen slimme strategie is

 
Hoewel de overheid werkt aan een verplichte AOV voor zelfstandigen, laat de invoering nog jaren op zich wachten. De huidige verwachting is dat de regeling op zijn vroegst rond 2030 ingaat. Bovendien biedt het voorstel vooral een basis vangnet: een uitkering tot maximaal het minimumloon en pas na een wachttijd van twee jaar.
 
Voor veel ondernemers is dat in de praktijk te beperkt. Twee jaar zonder inkomen overbruggen vraagt om een forse buffer. En wie meer verdient dan het minimumloon, zal merken dat de uitkering niet voldoende is om vaste lasten en zakelijke kosten te blijven betalen. Wachten op wetgeving betekent dus feitelijk: meerdere jaren volledig onverzekerd risico lopen.

Zelf je AOV-vangnet regelen

 
Daarom kiezen steeds meer zzp’ers ervoor om nu al zelf iets te regelen, op een manier die past bij hun maandlasten. Dat hoeft niet meteen een dure verzekering van honderden euro’s per maand te zijn. Er bestaan ook collectieve oplossingen waarbij ondernemers elkaar ondersteunen bij ziekte, zoals een SamSamkring, waar je kunt lezen hoe een schenkkring werkt en wat je van zo’n model kunt verwachten.
 
Omdat de kosten sterk verschillen per situatie, helpt het om vooraf te berekenen wat je maandelijks kwijt bent. Zo kun je eenvoudig de kosten van een AOV-alternatief vergelijken met een traditionele verzekering en zien wat in jouw geval het meest logisch is.

 

Toon meer (20)